Ambasada Ukrajine u Crnoj Gori saopštila je da ta zemlja danas obilježava Dan sjećanja na branioce Ukrajine, pripadnike dobrovoljačkih formacija i civile koji su pogubljeni, mučeni ili preminuli u zarobljeništvu, uz podsjećanje na masovno ubistvo ukrajinskih ratnih zarobljenika u Olenivki 2022. godine.
Ukrajinska ambasada navela je da ovaj dan predstavlja „simbol herojstva i nesebične predanosti, ali i žalosti, sjećanja i odlučnosti u borbi za slobodu i pravdu“.
U saopštenju se podsjeća da su u noći između 28. i 29. jula 2022. godine u bivšoj zatvorskoj koloniji u Olenivki, na području pod ruskom kontrolom u Donjeckoj oblasti, ubijeni brojni ukrajinski ratni zarobljenici koji su prethodno premješteni iz čeličane Azovstal u Marijupolju.
„Ukrajinski vojnici, koji su nakon evakuacije iz čeličane Azovstal imali pravo na zaštitu prema međunarodnom humanitarnom pravu, bili su lišeni najosnovnijeg prava – prava na život“, navodi se u saopštenju.
Ukrajina tvrdi da je napad na objekat u Olenivki bio „namjeran, unaprijed planiran i varvarski zločin“ počinjen u suprotnosti sa međunarodnim humanitarnim pravom i Ženevskom konvencijom o postupanju prema ratnim zarobljenicima iz 1949. godine.
„Masovno ubistvo ratnih zarobljenika, mučenje, surovo postupanje i nehumani uslovi pritvora predstavljaju teške povrede međunarodnog humanitarnog prava i ratne zločine za koje odgovorni moraju biti u potpunosti pozvani na odgovornost“, saopštilo je Ministarstvo vanjskih poslova Ukrajine.
Kijev navodi da slučaj Olenivke nije izolovan incident, već dio, kako tvrdi, sistematske politike mučenja, nehumanog postupanja, nezakonitih pogubljenja i fizičkog i psihičkog zlostavljanja ukrajinskih ratnih zarobljenika i nezakonito pritvorenih civila.
Ukrajina je pozvala međunarodnu zajednicu da pojača politički, diplomatski i sankcioni pritisak na Rusiju, kao i da se koriste svi dostupni međunarodni pravni mehanizmi kako bi odgovorni bili procesuirani.
„Ukrajina poziva Međunarodni krivični sud, druge međunarodne pravosudne institucije i nadležna nacionalna tijela da nastave istrage zločina povezanih sa masovnim ubistvom ukrajinskih ratnih zarobljenika u Olenivki“, navodi se u saopštenju.
Dodaje se da odgovornost mora obuhvatiti ne samo neposredne izvršioce, već i „one koji su naredili zločin ili pomogli u njegovom prikrivanju“.
Ukrajinsko ministarstvo je ponovilo da je povratak svih ratnih zarobljenika, nezakonito pritvorenih civila, deportovanih osoba i prisilno prebačenih ukrajinskih građana jedan od ključnih prioriteta vlasti u Kijevu.
„Ukrajina neće prestati sa naporima sve dok svaki njen građanin ne bude vraćen kući i dok svi odgovorni za zločin agresije, ratne zločine i zločine protiv čovječnosti ne budu pozvani na odgovornost“, zaključuje se u saopštenju.